พิใจธรรมLiving Will ไม่ใช่การุณยฆาต — ต่างกันอย่างไรในกฎหมายไทย
เมื่อพูดถึงการเขียนเอกสารเลือกวิธีจากไปของตัวเอง คำถามแรกของหลายคนคือ "แบบนี้เหมือนการุณยฆาตหรือเปล่า ทำได้จริงเหรอในเมืองไทย" — คำตอบสั้น ๆ คือ ไม่เหมือน และทำได้ถูกกฎหมาย 100% ส่วนคำตอบยาวอยู่ที่เส้นแบ่งสำคัญเส้นเดียว: ใครเป็นคนทำให้ความตายเกิดขึ้น
การุณยฆาต: เร่งให้ตาย — ยังผิดกฎหมายไทย
การุณยฆาต (euthanasia) คือการที่แพทย์ลงมือทำให้ผู้ป่วยเสียชีวิต เช่น ฉีดยาให้จากไป แม้จะทำด้วยความสงสารและผู้ป่วยร้องขอเอง กฎหมายไทยปัจจุบันยังถือเป็นความผิดอาญา ไม่มีกฎหมายฉบับใดอนุญาต
Living Will: ไม่ยื้อความตาย — สิทธิตามมาตรา 12
หนังสือแสดงเจตนา (Living Will) ตามมาตรา 12 แห่ง พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2550 คือการบอกล่วงหน้าว่า เมื่อเราอยู่ในวาระสุดท้ายของชีวิตแล้ว เราขอปฏิเสธการรักษาที่เป็นไปเพียงเพื่อยืดการตายออกไป เช่น ไม่ปั๊มหัวใจ ไม่ใส่เครื่องช่วยหายใจ — แล้วปล่อยให้ธรรมชาติดำเนินไปตามทางของมัน
ความตายในกรณีนี้เกิดจากตัวโรคตามธรรมชาติ ไม่มีใครเร่งให้เกิดขึ้น แพทย์เพียง "ไม่ฝืนยื้อ" ตามความประสงค์ของเจ้าตัว กฎหมายรับรองสิทธินี้ชัดเจน มีกฎกระทรวง (พ.ศ. 2553) กำหนดแนวปฏิบัติ และมาตรา 12 วรรคสามยังคุ้มครองแพทย์ที่ปฏิบัติตามเจตนาไว้ด้วยว่าไม่ถือเป็นความผิด
เทียบกันชัด ๆ
- ต้นเหตุความตาย — การุณยฆาต: การกระทำของแพทย์ / Living Will: ตัวโรคตามธรรมชาติ
- สถานะกฎหมายไทย — การุณยฆาต: ผิดกฎหมาย / Living Will: ถูกกฎหมาย รับรองโดยมาตรา 12
- การดูแลที่ยังได้รับ — Living Will ไม่ตัดการดูแลใด ๆ ที่ช่วยให้สบาย: ยาระงับปวด การดูแลแบบประคับประคอง ยังได้รับเต็มที่จนวาระสุดท้าย
- การเปลี่ยนใจ — หนังสือแสดงเจตนาแก้ไขหรือยกเลิกได้ตลอดเวลา และตราบใดที่ผู้ป่วยยังสื่อสารได้ คำพูดปัจจุบันของผู้ป่วยสำคัญกว่าเอกสารเสมอ
ทำไมเส้นแบ่งนี้สำคัญ
เพราะความเข้าใจผิดข้อนี้ ทำให้หลายครอบครัวไม่กล้าคุยเรื่องการวางแผนช่วงท้าย และผู้ป่วยจำนวนมากจึงจากไปแบบที่ตัวเองไม่ได้เลือก — ทั้งที่กฎหมายให้สิทธินี้มาตั้งแต่ปี 2550 การเขียนหนังสือแสดงเจตนาไม่ใช่การขอตาย แต่คือการขอ "ตายดี" ตามธรรมชาติ ในแบบที่เราออกแบบเอง
เขียนของคุณได้ฟรีที่พิใจธรรม — ตอบคำถามทีละข้อ ระบบเรียบเรียงเป็นเอกสารพร้อมพิมพ์ให้ ข้อมูลอยู่ในเครื่องของคุณเท่านั้น